In dit artikel: Wat is cholesterol video?

Cholesterol en voeding. Cholesterol en bewegen. Cholesterol en roken.

Cholesterol is een belangrijke voedingsstof. Cholesterol is een onderdeel van weefsels en cellen, dient voor aanmaak van hormonen en vitamine D. Een  gezond voedingspatroon van 2000-2500 kilocalorieën bevat onvoldoende cholesterol om in de behoefte van deze voedingsstof te voorzien. Afhankelijk van de hoeveelheid cholesterol die onze dagelijkse voeding levert, wordt een hoeveelheid cholesterol door de lever aangemaakt, zodat het lichaam over voldoende cholesterol kan beschikken. De oorzaak van een te hoge cholesterol kan zijn een erfelijke aanleg of een ongezonde leefstijl.

Cholesterol goed of slecht                                                                                                Cholesterol kunnen we verdelen in HDL- en LDL- cholesterol. Slechte cholesterol: LDL veroorzaakt hart- en vaatziekten. Goede cholesterol:  HDL voorkomt hart- en vaatziekten. Een te hoge cholesterol kan hart en vaatziekten veroorzaken. Een slechte conditie van hart en vaatwanden en door oxidatie van cholesterol ontstaat veel eerder vernauwing van de bloedvaten. Cholesterol kan veranderen in het schadelijke oxy-cholesterol. Cholesterol goed of slecht hangt af van je leefstijlfactoren: voeding, bewegen, wel of niet roken, matig met alcohol en stress.

Cholesterol en voeding

Gezonde voeding zorgt voor een goed cholesterolprofiel. Wanneer ons voedingspatroon te veel slechte suikers en slechte vetten bevat, stijgt het cholesterolgehalte. Voldoende fruit en groente biedt het cholesterol bescherming tegen oxidatie. Gezonde voeding zorgt tevens voor een betere conditie van weefsels en vaten.

Cholesterol en roken

• Roken verlaagt de hoeveelheid goede cholesterol.
• Oxidatie cholesterol door roken
• Slechte conditie hart en vatenstelsel door roken

Cholesterol en bewegen

• Sporten verhoogt de hoeveelheid goede cholesterol.
• Betere conditie hart en vatenstelsel
• Bewegen geeft minder stress

Gezond leven

• Zorgt voor een gunstiger lipidenprofiel en cholesterol
• Een betere conditie van hart en bloedvaten
• Cholesterol blijft voor het lichaam een gunstige voedingsstof

Glucose is onze brandstof. Onze spieren, spijsvertering en onze hersen gebruiken glucose voor het leveren van energie.

Deze glucose zit in ons bloed en wordt door ons bloedvatenstelsel vervoerd naar cellen en weefsels. De glucosewaarden in onze bloed schommelen tussen de 4 en 8 mmol/liter. We spreken van een evenwichtige bloedsuikerspiegel.

Het hormoon insuline zorgt ervoor dat de glucose getransporteerd wordt naar de cellen. Zo zie je in de grafiek dat na een maaltijd de glucosewaarde in het bloed stijgt. De alvleesklier scheidt een hoeveelheid insuline af nodig om de glucose te brengen op plaatsen waar dat nodig is.

Goede koolhydraten

Alle koolhydraten uit onze voeding worden door de spijsvertering omgezet in glucose. Gezonde natuurlijke koolhydraten maken deel uit van een compleet voedingsmiddel. Naast koolhydraten bestaat dit voedingsmiddel uit eiwitten, vetten, vezels, mineralen en vitaminen. De stofwisseling verloopt optimaal: dit betekent een evenwichtige bloedsuikerspiegel.

Energiedranken

Energiedranken, koeken, snoep en vele bewerkte voedingsmiddelen bestaan uit slechte koolhydraten en suikers. Dit zijn geraffineerde suikers. Zij leveren alleen calorieën en geen andere belangrijke stoffen. De stofwisseling raakt hierdoor verstoord.

Onevenwichtige bloedsuikerspiegel

Na het eten of drinken van slechte suikers ontstaat een glucosepiek ( > 8 ) gevolgd door een dal ( < 4 ).

• Meer kans op ontstaan van overgewicht
• Eerder ontwikkeling van diabetes

>> achtergrondinformatie lijnen-overgewicht-diabetes

Eet zoveel mogelijk natuurlijke koolhydraten die meer leveren dan calorieën alleen.

• Vers fruit
• Volle graanvlokken, havermout, speltvlokken, boekweitvlokken
• Zoete aardappelen
• Basmati rijst
• Groenten

Opmerking; complexe koolhydraten zijn goed en enkelvoudige suikers zijn slecht is ongenuanceerd en klopt lang niet altijd. Kies zoveel mogelijk koolhydraten en suikers die deel uitmaken van een compleet voedingsmiddel.

Je hebt zowel verzadigde als onverzadigde vetten nodig voor opbouw van weefsels, hormonen, celwand en andere stofwisselingsprocessen.

 Welke voeding en hoeveelheden leveren een optimale vetzurenbalans voor een gezond leven?

Start vetzurenbalans

• Gebruik met mate verschillende natuurlijke vetten, zowel verzadigde als onverzadigde vetten.
• De classificatie ‘dierlijke vetten zijn ongezond’ en plantaardige vetten zijn gezond’ is ongenuanceerd.
• Beperk het gebruik van gefrituurde snacks. Deze bestaan uit veel calorieën en onbekend is de kwaliteit olie waarin gefrituurd is.

Start vetzurenbalans voor een goede verhouding van verzadigde, onverzadigde en meervoudig onverzadigde vetten en weeg de hoeveelheden af.

Slechte suikers                                                      Goede suikers

Een voedingsmiddel bestaat uit koolhydraten, eiwitten, vetten, vitaminen, mineralen, vezels en andere voedingsstoffen in kleine hoeveelheden. Suikers behoren tot de koolhydraten en dienen voor het leveren van energie om je spieren te gebruiken, voor de spijsvertering en om te studeren.

Goede suikers

Een appel bevat fructose, een enkelvoudige suiker. Verder bestaat een appel uit eiwit, vezels, vitaminen, mineralen en een aantal andere voedingsstoffen in kleine hoeveelheden. Een voorbeeld van een enkelvoudig suiker aanwezig in een natuurlijk volwaardig voedingsmiddel.

Slechte suikers

Halen we nu de fructose uit dit voedingsmiddel om het toe te voegen aan andere producten, dan hebben we te maken met een geraffineerde suiker: calorieën zonder voedingswaarde, oftewel lege calorieën. Structureel een te hoog % geraffineerde suikers in je voedingspatroon is slecht voor je gezondheid en veroorzaakt eerder overgewicht. Suikers worden toegevoegd aan frisdranken, energiedranken, snoep, gebak, koeken, zuivel, jam en tal van andere industriële producten

Zelfgemaakte pastasaus boordevol vitale stoffen

Bij een pasta of onder een rijst gerecht

Recept voor één persoon

• 25 gram ketchup
• Een vers gesneden tomaat
• Mespuntje geelwortel
• Snufje zwarte peper
• 5 gram kokosboter of roomboter
• 5 ml olijfolie ( niet meekoken )

Bereiding

• Aan de kook brengen en enkele minuten laten sudderen.
• Voor opdienen toevoegen 5 ml olijfolie extra vierge. ( niet meekoken )

Tomaat en ketchup

Een tomaat bevat lycopeen een helderrood carotoïde. Deze stof beschermt tegen kanker en hart- en vaatziekten, omdat het een sterke antioxidant is. Koken van tomaten vergroot de biologische beschikbaarheid waardoor deze stof veel beter door het lichaam opgenomen wordt. Lycopeen is vetoplosbaar  en dus in combinatie met vet of olie beter opneembaar.

Geelwortel ( curcuma longa ) en zwarte peper ( piperine )

De curcumine in de geelwortel heeft een bewezen anti-oxidantwerking. Piperine is een alkaloïde, die vooral voorkomt in de korrels van zwarte peper en verantwoordelijk is voor de scherpe smaak. Piperine verhoogt de opname van vitaminen, mineralen en geneeskrachtige planten op een spectaculaire wijze. Curcumine beschikt over sterk ontstekingsremmende eigenschappen, die vooral artritispatiënten zal interesseren. De werking van curcuma ( geelwortel ) wordt met 2000 procent versterkt indien het samen ingenomen wordt met een peperrijk soepje. Piperine laat vitaminen toe om veel beter door de darmwand te gaan en in de bloedsomloop terecht te komen. Dit heeft voor gevolg dat vitaminen een betere en langere werking hebben.

Kokosboter of echte boter

Kokosboter is een gezonde verzadigd plantaardig vet. Het bestaat uit korte en middellange vetzuurketens die snel in energie omgezet kunnen worden. Tevens bestaat kokosolie voor 50 % uit laurinezuur. Een essentiëel vetzuur ( het lichaam kan het zelf niet maken ) dat anti-bacteriële eigenschappen bezit. Laurinezuur komt ook voor in moedermelk

Echte boter is een natuurlijk product dat voor ruim een derde uit onverzadigde vetzuren bestaat.

Olijfolie ertra vierge

Olijfolie uit de eerste persing bevat vele vitale stoffen die de gezondheid bevorderen. Tevens bestaat olijfolie voor 70 % uit enkelvoudig onverzadigde vetzuren ( oliezuur met cholesterolverlagend effect ).

De olie wordt verkregen door koude persing omdat door verhitting de vitale stoffen verloren gaan. Olijfolie niet meekoken en voor opdienen toevoegen aan de saus of pasta.

Gezond en smakelijk eten

• Volkoren pasta van tarwe, spelt of kamut
• Stukjes kip
• Gestoomde broccoli stronkjes
• Zelfgemaakte pasta saus

Zuurstof                                                            

Een voorwaarde voor ons lichaam is zuurstof. Voor het leveren van energie wordt voedingsenergie omgezet in biologische energie. Dit gebeurt op celnivo in de mitochondriën. Daarbij hebben we zuurstof nodig. Dit proces verloopt niet vlekkeloos en er ontstaan vrije radicalen.

Vrije radicalen

Een vrij radicaal is een instabiel en reactief molecuul ( zuurstof oxidant ) dat schade aanricht aan celmembranen, weefsels en andere moleculen in het lichaam. Vooral meervoudige onverzadigde vetzuren worden aangetast door vrije radicalen. Dit proces wordt lipide peroxidatie genoemd. Een ander voorbeeld is cholesterol. Door oxidatie van cholesterol ontstaat oxycholesterol. Deze geoxideerde vorm is schadelijk en veroorzaakt veel eerder het dichtslibben van aders.

Antioxidanten

Schade door vrije radicalen hangt af van het anti-oxidatieve systeem van het lichaam. Speciale stoffen, anti-oxidanten genaamd, zijn in staat vrije radicalen te neutraliseren. Sommige anti-oxidanten worden door het lichaam zelf gemaakt, ander komen via de voeding voor ons beschikbaar.

Groenten, fruit, noten en zaden voor een optimaal anti-oxidatieve systeem

Groeten en fruit leveren vooral bétacaroteen, carotenoïden en vitamine C. Noten en zaden leveren selenium en zink. Deze mineralen zijn onderdeel van antioxidant-enzymsystemen. Deze bieden binnen in de cel bescherming tegen agressieve moleculen.

Mix van natuurlijke granen

Graanvlokken  worden gemaakt door graan te stomen en te pletten. Graanvlokken kunnen ongekookt gegeten worden, een voorbeeld daarvan is muesli.

Boekweitvlokken, havervlokken, quinoavlokken en speltvlokken is een mix van unieke natuurlijke granen. Deze granen leveren een hoge kwaliteit koolhydraten, vezels, magnesium en andere voedingsstoffen.

In tegenstelling tot andere granen is boekweit rijk aan het essentiële aminozuur lysine. Boekweit is rijk aan vitamine B en bevat daarnaast rutine, een isoflavonoïde. Verder bevat boekweit kalium, magnesium, fosfor en sporen elementen zoals ijzer, koper en zink. Boekweit werkt bloeddrukverlagend, versterking van vaatwanden en versterking werking vitamine C.

Haver heeft een hoge voedingswaarde en veel levenskracht. Geef een vurig paard geen haver! Haver werk zenuwversterkend, cholesterolverlagend, werkt gunstig op de darmen en bevat onder andere veel zink en ijzer.

Quinoa heeft een eiwitsamenstelling met alle 8 essentiële aminozuren. Het eiwitgehalte is maar liefst 16 %. Belangrijke bron van calcium, ijzer, fosfor, vitamine E en verschillende vitamines B.

Spelt is een oergraan en superieur aan tarwe. Spelt bevat als enige graan mucopolysacchariden, hele bijzondere koolhydraten, tegenwoordig vaak aangeduid als glucosamineglycanen. Mucoplolysacchariden komen ook voor in aloë vera en haaienkraakbeen en versterken het immuunsysteem